• Documentaire

DIENSTPLICHT

In Nederland is de dienstplicht al decennia opgeschort. Voor de meeste jongeren is het een woord uit de geschiedenisboeken, iets van vroeger. Maar terwijl de spanningen met Rusland oplopen en het gesprek over dienstplicht weer terugkeert in de Tweede Kamer, ligt er voor Tommy een brief op de mat. Geboren en getogen in Zoetermeer, Fins van bloed, en dus opgeroepen voor de Finse dienstplicht. Terwijl zijn studiegenoten aan de Willem de Kooning Academie schouderophalend verder gaan met hun leven, twijfelt Tommy geen moment. Hij gaat. 

Wat zou jij doen als die brief bij jou op de mat viel? 

AANPAK

Dienstplicht is gemaakt voor jongeren en volwassenen die zich op hun eigen manier afvragen wat dienstbaarheid aan je land nog betekent. Om die vraag dichtbij te brengen, kozen we voor een podcast die vertrekt vanuit één jongen. 

Het verhaal wordt vertelt vanuit de blik van Tommy. Grotendeels neemt hij zelf op, in de kazerne, tijdens oefeningen bij min twintig graden. Jack volgde hem op afstand vanuit Nederland en nam voice clips en telefoongesprekken op. In Nederland namen we gesprekken op met familie, vrienden en experts.

Het verhaal raakt aan Europa, veiligheid en de terugkeer van het dienstplichtdebat in Nederland. 

Tommy’s persoonlijke audiobrieven worden afgewisseld met nieuwsfragmenten die de urgentie van het moment onderstrepen. Als een langzaam oplopende spanning die de luisteraar meesleept in het jaar waarin Tommy leeft. 

RESULTAAT

Het resultaat is een documentaire podcast die te beluisteren is op DOCS. Het documentaire platform van NTR en VPRO op NPO Radio 1, en op alle andere podcastplatforms. 

De serie volgt Tommy chronologisch, van vertrek tot aankomst, van dienstjaar tot reflectie, en brengt onderweg de stemmen samen van zijn familie, zijn vrienden, militaire historici en experts op het gebied van vrede en veiligheid. Zo wordt zijn persoonlijke verhaal een venster op een vraagstuk dat veel groter is dan hijzelf. 

De gehele aflevering is hier te beluisteren.

DSC08858
6359c6d3-31e2-49f5-aa26-93483e7ef9d5
8c4ba72e-70b7-4104-862c-b0723de2dfa4
62beee51-aa6b-4635-8f7e-32a91ed279ca

“Ik begon te trillen, kreeg adrenaline. Is dit het dan? Begint de oorlog?”

 

Impact 

Wat Dienstplicht zo raakt, is dat het geen ver-van-mijn-bed-show blijft. Terwijl Tommy in Finland zijn hoofd kaal laat scheren en oefent in de sneeuw, verschijnen er drones boven het NAVO-luchtruim. Als tijdens een stormachtige nacht de stroom uit op de basis en vraagt hij zich in paniek af of de oorlog is begonnen. 

De trailer heeft inmiddels 100.000 views en voor Tommy zelf betekende het jaar een ingrijpende verschuiving in hoe hij naar de wereld kijkt, en naar wat dienstbaarheid nog betekent in deze tijd. Voor de luisteraar is het een uitnodiging om diezelfde vraag te stellen. Nu het gesprek over dienstplicht ook in Nederland weer oplaait, komt Tommy’s verhaal op het moment dat het er het meest toe doet. Niet als antwoord, maar als spiegel: hoever zou jij gaan voor je land? En wat als die brief ook bij jou op de mat viel? 

Credits